حفاظت الکتریکی (قسمت سوم )
401 ـ زمان زونهاي مختلف رله ديستانس را معمولاً چه مقدار قرار ميدهند؟
معمولاً زمان زون اول را آني ، زمان زون دوم را 6/. و زمان زون سوم را 2/1 ثانيه و زمان زون چهارم را 8/1 ثانيه قرار مي دهند .
در سنجش امپدانس خط توسط رله ديستانس، خطاهاي مختلف صورت مي گيرد (ازجمله خطاي C.T، خطاي P.T، خطاي محاسبه ، خطاي تنظيم گذاري،خطاي احتساب طول خط ، خطاي جرقه ، خطاي ناشي ازتاثيرخطوط موازي و ... )و تاثير اين خطاها مي تواند به صورت افزايشي يا كاهشي باشد و از آنجا كه احتمال دارد اين خطاها در مواردي در يك جهت با هم جمع شده و خطاي رله به طور قابل ملاحظه اي زياد شود و احياناً مثلا اتصالي واقع در اوايل خط بعدي را در زون نخست خود ديده و به عمل درآيد(تداخل در كار رله بعدي)،لذا قدري از طول خط موردحفاظت(حدود15%)را ازمحدوده زون يك كم كرده و فقط 85%طول خط را به زون يك مي سپارند و آن 15% را كه اصطلاحاً زون مرده گفته مي شود بعلاوه 20% از تكه خط بعدي را به زون دوم(با زمان 6/.ثانيه)محول مي كنند و چاره اي جز اين نيست. البته هر چه P.T , C.T و رله ديستانس بكار رفته و همچنين اندازه گيري طول خط وسنجش تاثيرات جانبي محيط از دقت بيشتري برخوردار باشد ، مي توان ناحيه مرده را كوتاه تر نمود . در رله هاي جديد ، اين ناحيه به10% تقليل يافته است .
403 ـ يك رله ديستانس عمدتاً از چه اجزايي ساخته شده است؟
عضوراه انداز (Starter) عضوسنجشي(Measuring) عضو جهتي(Directional)
404 ـ آيا واحد راه انداز رله ديستانس با هر تغيير جريان يا ولتاژي به عمل درميآيد؟
عضو راه اندزا ، خود داراي تنظيم است و لذا با هر تغيير جريان و ولتاژي به عمل درنمي آيد اما جريان و ولتاژ ترانسفورماتورهاي جريان و ولتاژ ، دائماً بر آن تاثير گذاشته و اين واحد در حال آماده باش قرار دارد.
405 ـ واحد سنجشي رله ديستانس چه ميكند؟
واحد سنجشي وقتي وارد مدار مي شود كه رله راه انداز تحريك شده باشد . در آن صورت جريان و ولتاژ فاز اتصالي شده(و يا هر تركيب ديگري كه خاص طراحي رله مي باشد) به واحد سنجش اعمال شده و آن را وادار به تصميم گيري مي كند . واحد سنجش،زون راتشخيص داده و واحد زماني را براي ايجاد تاخير منا سب آن تحريك مي كند . در روي واحد سنجش،تنظيمات زون هاي مختلف قرار داده شده است . اين تنظيمات،حداقل مقادير لازم برای عملكرد هر زون مي باشد امپدانس دريافت شده با امپدانس هاي تنظيمي مربوط به هر زون مقايسه مي شود و بسته به زون تشخيصی ، رله فرمان لازم را صادر مي كند.
406 ـ آيا در اتصاليهاي دورتر، جريان اتصال كوتاه بيشتر است؟
خير ، به واسطه بزرگتر بودن امپدانس مسير ، جريان اتصالي كمتر است . كلاً هر چه ازمنبع دورتر مي شويم ، امپدانس دريافتي توسط رله بزرگتر و درنتيجه جريان اتصال كوتاه كمتر خواهد بود .
407 ـ آيا لزومي دارد كه رله ديستانس جهتي هم باشد؟
رله ديستانس معمولا براي خطوط پيش روي خود تنظيم مي شود و عملكرد در مقابل حوادث پشت سر خود را به رله هاي ماقبل محول مي كند و به همين دليل ضرورت دارد كه از واحد جهتي براي تشخيص اتصالي هاي پس و پيش خود برخوردار باشد البته مواردي پيش مي آيد كه اتصالي واقع در پشت سر رله (مثلا اتصالي روي باسبار پشت سر)باقي مي ماند و توسط رله هاي ديگر پاك(Clear) نمي شود .در اين موارد لازم مي آيد كه رله دست بکار شده و فرمان قطع دهد . در بعضی رله های قدیمی کلیدی برای جهتی و غیر جهتی کردن رله تعبيه شده است ، اما از آنجا كه غيرجهتي نمودن رله ، عملكرد سلكتيو حفاظت را به مخاطره مياندازد ، لذا در رله هاي جديد ، عملكرد رله براي اتصالي هاي پشت سر را به عهده زون چهارم رله مي گذارند تا رله هاي ديگر شبكه فرصت عملكرد داشته باشند و چنانچه اتصالي تا زمان انقضاي زون چهارم ادامه يافت،رله فرمان قطع دهد .
408 ـ تفاوت عمده يك رله MHO با رله نوع امپدانسي در چيست؟
رله ديستانس MHO (كه عكس امپدانس رامي سنجد)علاوه بر حساس بودن نسبت به جهت اتصالي در مقايسه با يك رله ديستانس امپدانسي (با همان امپدانس هاي تنظيمي)، سطح كمتري از صفحه مختصات را پوشش مي دهد (زيرا كه مقدار امپدانس تنظيمي در رله MHO قطر دايره عملكرد راتشكيل مي دهد در حالي كه در رله امپدانسي،برابر شعاع آن است)،اين امتياز باعث مي شود كه رله MHO در مقابل نوسانات قدرت (Power Swing) حساسيت كمتري داشته باشد.
شكل زیر عملكرد رله امپدانسي ، مهو و آفست مهو را نسبت به نوسانات قدرت نشان مي دهد.
409 ـ رله افست مهو (Offset Mho) چگونه رلهاي است؟
همان رله MHO است با اين تفاوت كه مشخصه آن كمي در جهت عكس مشخصه خط ، جابجايي(Offset) پيدا كرده است و لذا مي تواند بخشي از پشت سرخود را نيز ببيند. بوجودآوردن اين توانايي به آن منظور است كه اگر رله باسبار پشت سر، براي اتصالي واقع بر باسبار عمل كند، اين رله نيز به عنوان پشتيبان آماده عمل شود اگر فقط اين خاصيت رله، مورد نظر تنظيم گذار باشد ، فقط كافيست زون سوم رله داراي آفست باشد و برخورداري از آفست براي ساير زون ها لازم نخواهد بود.
410 ـ مشخصه يك رله راكتانسي چگونه است؟
مشخصه يك رله راكتانسي ، يك خط مستقيم و موازي با محور Xها است و بنابراين نسبت به زاويه بين جريان و ولتاژ حساس نيست و فقط راكتانس خط رامي بيند و لذا نسبت به جرقه هاي اتصالي(كه داراي رزيستانس خالص است) بي تفاوت مي ماند و از اين خاصيت رله در مواقعي كه خط از جنگل عبور كرده باشد استفاده مي كنند زيرا كه در اين موارد احتياج داريم براي تشخيص درست فاصله نقطه اتصالي ، مقاومت جرقه با شاخه راكه بسته به مورد ، زياد يا كم خواهد بود،در سنجش دخالت ندهيم.
خير، اگر به هنگام خط پارگي(Open Circuit) اتصالي رخ ندهد ، (مثلاً فاز پاره شده در هوا معلق بماند) رله اين وضعيت را مشابه يك امپدانس بي نهايت (براي فاز مربوطه) ميبيند و بنابراين عملكردي نخواهد داشت ، به عبارت ديگر ، اين حالت براي رله ، به منزله يك اتصالي در بي نهايت است كه امپدانس بسيار بزرگي دارد و از محدوده تنظيمات زونهاي رله خارج است . براي عكس العمل در مقابل چنين مواردي لازم است كه از رله مولفه منفي استفاده شود . در رله هاي جديد ، چنين واحدي وجود دارد و بنابراين سيستم هاي حفاظتي جديد در برابر خط پارگي ها نيز بدون عكس العمل نمي مانند .
412 ـ چه زماني رله مثلث باز (Open Delta) عمل ميكند؟
هنگاميكه عدم تعادل ولتاژ (آنبالانسي) بوجود آيد. براي مثال، هنگامي كه سيستم دو فاز شود ، در اين صورت مجموعبرداري ولتاژهاي سه فاز، صفر نشده و اين رله عمل خواهد كرد.
413 ـ بدترين حالت اتصال كوتاه چه نوعي است؟
غالباً اتصال كوتاه سه فاز كه در نزديكي پست اتفاق بيافتد .
414 ـ كاربرد رله فاصله ياب(Fault Locator) چيست؟
اين رله ميتواند فاصله محل اتصالي بوجودآمده روي خطوط را تا محل رله تعيينكند.
اين رله در صورت دريافت سيگنال از پست مقابل از طريق كابل پيلوت يا كرير عمل خواهد كرد و اقدام مناسب (قطع بريكر و يا تعويض زمان عملكرد) را انجام مي دهد .
416 ـ روشهاي درجهبندي زماني رله ديستانس را بنويسيد؟
روش اول : زمان عملکرد رله با افزایش فاصله افزایش می یابد .
روش دوم : زمان عملكرد رله با مشخصه پله اي (زون يك سريع ، زون دو با تاخير ، زون سه با تاخير بيشتر) افزايش مي يابد .
417 ـ منحني زماني رله ديستانس معرف چيست؟ توضيح دهيد.
منحني زماني رله ديستانس معرف زمان قطع رله نسبت به مقاومت اتصالي بين محل نصب رله و نقطه اتصالي است .
418 ـ انواع رلههاي شروع كننده را نام ببريد و توضيح دهيد به چه منظوري استفاده ميشود؟
الف)شروع كننده جريان زياد : در شبكه هايي كه جريان اتصال كوتاه آن حتي در مواقع كم بار شبكه نيز از ماكزيمم جريان كار عادي و نرمال شبكه بيشتر باشد .
ب)شروع كننده كاهش ولتاژ : مورد استفاده در سيستم هايي كه توسط مقاومت زمين شدهاند.
ج)شروع كننده امپدانسي : در يك خط انتقال طويل يا شبكه غربالي كه بار شبكه كم باشد (حداقل جريان اتصال كوتاه را داشته باشيم)كاربرد دارد.
419 ـ آيا لزومي دارد كه رله ديستانس جهتي باشد؟
رله ديستانس معمولاً براي خطوط پيش روي خود تنظيم مي شود و حوادث پشت سر را براي رله هاي ماقبل ميگذارد و بنابراين مي بايد از واحد جهت ياب براي تشخيص اتصالي هاي پس و پيش خود برخوردار باشد . البته در مواردي كه اتصالي پشت سر رله باقي مي ماند و توسط رله هاي پشت سر پاك (clear) نمي شود اين رله دست به كار شده و مدار را قطع مي كند و اين حالت البته در صورتي اتفاق خواهد افتاد كه رله را از قبل براي چنين رفتاري تنظيم كرده باشيم . دريكي از انواع رله ديستانس ، طرح به اين صورت است كه اگر اتصالي در شبكه پشت سرباقي مانده و تا خاتمه زمان زون چهارم ادامه يابد، رله فرمان قطع مي دهد.
420 ـ چرا واحدهاي راه انداز در رلهاي ديستانس تعبيه شدهاند؟
براي اينكه رله يستانس در اتصالي ها آمادگي بيشتري داشته باشد .
كد رله ديستانس 21 و كد رله ديفرانسیل ترانسفورماتورT87 مي باشد .
422- نقش امواج کریر در حفاظت را شرح دهید؟.
جهت همزمان بازكردن كليدهاي دو طرف نقطه اتصال از وسائل مختلفي استفاده ميشود كه يكي استفاده ازموج كرير بوده كه با فرستادن پالسي به پست هاي مقابل اين عمل انجام مي گيرد.
423 ـ بدست آوردن جريان يا ولتاژ اوليه از روي ستينگهاي رله چگونه است؟
حاصل ضرب عدد انتخاب شده روي رله در عكس نسبت تبديل C.T یا P.T را مقدار اوليه گويند .
424 ـ منظور از Power Swing Blocking چيست و چگونه عمل ميكند؟
در حالت نوسانات قدرت رله ديستانس نبايستي عمل بكند لذا در اين حالت رله ديستانس قفل شده و به خا طر تغييرات بوجود آمده در نسبت (تغييرامپدانس در زمان) رله عمل نمي كند.
425 ـ مقاومت شبكه ارتينگ كه براي حفاظت به كار ميرود بايستي چه مقدار باشد؟
بايستي حداكثر2/. اهم باشد .
426 ـ دو مورد از حفاظتهاي مكانيكي ترانسفورماتور را نام ببريد؟
رله بوخهلتس تعيين كننده سطح روغن و حفاظت هاي مربوط به سيستم خنككنندگي.
427 ـ حفاظت اصلي ترانسفورماتور قدرت كدام رله بوده و حفاظتهاي پشتيبان(BACK UP) آن را نام ببريد؟
رله هاي ديفرانسيل و بوخهلتس حفاظت هاي اصلي ترانسفورماتور مي باشند و رلههاي ارت فالت ، جريان زياد و R.E.F به عنوان پشتيبان عمل مي نمايند .
428 ـ خطاهاي خارجي تهديد كننده ترانسفورماتور را نام ببريد؟
جريان هاي اتصال كوتاه و اضافه ولتاژ در اثر امواج سيار و اتصالي در شبكه به خصوص در شينه هاي پيش روي ترانسفورماتور.
429 ـ عملكرد رله ديفرانسيل در چه مواردي است؟
رله ديفرانسيل يا حفاظت اصلي ترانسفورماتور ، مقايسه جريان هاي طرفين آنرا به عهده داشته و عملكرد آن ناشي از عوامل زير مي باشد :
الف)اتصالي در داخل ترانسفورماتور (نظير اتصال فاز به بدنه ، فاز به فاز ، اتصال حلقه و يا اتصال بين سيم پيچ هاي اوليه و ثانويه).
ب) اتصالي هاي خارج از ترانسفورماتور بر اثر عوامل خارجي در محدوده حفاظت رله يعني حدفاصل C.T هاي طرفين .
ج) حالت هاي كاذب ناشي از اشكال در C.T یا مدارات مربوطه .
430 ـ علل اينكه در حفاظت ترانسفورماتور، رله ديفرانسيل به كار ميبريم چيست؟
1- رله ديفرانسيل داراي ويژگي قطع سريع ، دقت بالا و قدرت تشخيص و تفكيك عيوب واقع شده در محدوده بينC.T هاي دو طرف ترانسفورماتور قدرت مي باشد
2- رله ديفرانسيل در جريانهاي هجومي ترانسفورماتور ، عمل نمي کند .
3- براي تشخيص فالت هاي واقع شده در محدوده C.T هاي دو طرف ترانسفورماتور قدرت ، بهترين حفاظت ، رله ديفرانسيل مي باشد.
431 ـ محدوده عملكرد رله ديفرانسيل چقدر است؟
حدفاصل C.T هاي دو طرف ترانسفورماتور قدرت .
432 ـ رله ديفرانسيل چه مواقعي عمل ميكند و نحوه عملكرد آن چگونه است؟
رله ديفرانسيل كه مهمترين حفاظت ترانسفورماتور قدرت مي باشد زماني عمل ميكند كه اتصالي به صورت ارت فالت ياحلقه يا دو فاز و يا به هر نحو ديگر در داخل ترانسفورماتور و يا خارج آن در محدوده C.T. هاي طرف فشار قوي و فشار ضعيف صورت گيرد و اگر درست محاسبه و تنظيم شده باشد نبايستي عملكرد كاذب داشته باشد و نحوه عملكرد آن به صورت تفاضلي است ، بدين معني كه پس از برابر سازي و هم فاز سازي جريان دو طرف فشار ضعيف و فشار قوي آن ها كه اختلاف ناچيزي دارد ، از قسمت عمل كننده رله عبور مي كند كه براي مواقع فالت خارج از محدوده ديفرانسيل،رله فوق به عمل در نمي آيد .
433 ـ كدام رله براي حفاظت و بهرهبرداري از ترانسفورماتور پستهاي63كيلو ولت نياز حتمي ميباشد؟ رله بوخهلتس كه از نظر حفاظت و بهره برداري حائز اهميت است .
434 ـ ترانسفورماتور تطبيق مخصوص كه براي رله ديفرانسيل به كار ميرود با نسبت تبديل 1:1 به چه منظوري استفاده ميگردد؟
435 ـ علت مجهز بودن رلههاي زمين به فيلتر در شبكههاي فشار قوي چيست؟
براي حذف هارمونيك هاي سوم و پنجم است .
C.Tهاي اينترپوز براي دو منظور به كار مي رود :
1- برابر سازي جريان دو طرف فشار قوي و فشار ضعيف
2- هم فازنمودن جريان هاي دو طرف ، زيرا مثلاً در اتصال YNd11 اختلاف فاز ولتاژي دو طرف برابر 330 درجه مي باشد كه بايستي اين اختلاف فاز توسط C.T هاي فوق اصلاح گردد.
437 ـ حفاظت ديفرانسيل ترانسفورماتور را به طور شماتيك رسم كنيد؟
438 ـ واحد هارمونيكگير رله ديفرانسيل چه كاري انجام ميدهد؟
به هنگام جريان دادن ترانسفورماتور ، در بطن جريان هجومي كه از ترانسفورماتور كشيده مي شود ، هارمونيك هاي زوج بوجود مي آيد و انرژي اين هارمونيك ها به اندازه اي است كه به راحتي رله ديفرانسيل را تحريك و باعث عملكرد رله مي گردند ، در حاليكه در اين حالت بايد ترانسفورماتور بتواند وارد مدار شده و از آن بار گرفته شود و لذا نياز به تمهيدي است كه رله ديفرانسيل،هارمونيك هاي زوج را در نظر نگيرد . به همين منظور در هر رله ديفرانسيل واحدي به نام هارمونيك گير تعبيه مي شود تا به هنگام وصل ترانسفورماتور ، در اثر هارمونيك هاي زوج تحريك شده و با بازكردن كنتاكتي كه بر سر راه فرمان رله ديفرانسيل دارد ، مانع از ارسال فرمان قطع آن شود . البته اين ممانعت از ارسال فرمان قطع ، موقّتي بوده و لحظاتي بعد كه از قدرت هارمونيك ها كاسته شد و واحد هارمونيك گير از تحريك خارج گشت ، كنتاكت فرعي واقع بر مسير تريپ بسته مي شود و شرايط براي فرمان رله ديفرانسيل نرمال مي گردد .
439 ـ علت استفاده از سيمپيچ نگهدارنده در رله ديفرانسيل چيست؟
براي پايدار نمودن رله و جلوگيري از عملكرد اشتباه آن در خارج از زون حفاظتي مربوطه .
440 ـ حفاظت ترانسفورماتور در مقابل گازهاي ناشي از انفجار داخل ترانسفورماتور، به عهده چه رلهاي ميباشد؟ رله بوخهلتس.
441 ـ رله بوخهلتس به چه منظوري در ترانسفورماتورها تعبيه گرديده است؟
بروز يكي از خطاهاي زير در ترانسفورماتور كه توسط رله بوخهلتس حفاظت ميشود سبب تشكيل گاز و عبور آن از لوله رابطه بين ترانسفورماتور و منبع ذخيره روغن شده و به داخل رله بوخهلتس كه در اين مسير قرار دارد نفوذ كرده و باعث پايين آمدن سطح روغن در داخل رله مي گردد كه اين عمل موجب پايين آمدن شناورهاي رله شده و سبب بستن يا بازكردن كنتاكت هاي فرمان مي شود و نتيجتاً باعث ايزوله شدن ترانسفورماتور از شبكه ميگردد. خطاها عبارتند از :
1- جرقه بين سيم هاي حامل جريان.
2- جرقه بين قسمت هاي حامل جريان و هسته آهني با محفظه روغن.
3- سوختن هسته.
4- قطع شدن يك فاز كه منجر به ايجاد جرقه مي گردد .
442 ـ رله بوخهلتس در چند مرحله عمل ميكند؟
در دو مرحله ، مرحله اول آلارم و مرحله دوم تريپ
443 ـ پس از عملكرد رله بوخهلتس شرايط وصل مجدد به چه صورت است؟
رله بوخهلتس زماني عمل مي كندكه اتصالي در داخل تانك ترانسفورماتور و ميان روغن ايجاد شده باشد و جرقه حاصله موجب تجزيه روغن و متصاعد شدن گاز و در صورت اتصال شديد افزايش دماي روغني مي شود و حجم روغن سريعاً افزايش يافته و به سمت كنسرواتور بالا مي رود . در اين مسير دو حباب شيشه اي محتوي جيوه وجوددارد و در صورتي كه گاز متصاعد شده كه تدريجاً در محفظه بالايي بوخهلتس جمع مي شود آنقدر باشد كه به سطح روغن محفظه فشار آورده و آن را پايين آورده و حباب شيشه اي جابجا شود رله آلارم مي دهد(مرحله اول)و اگر مشكل به همين جا ختم نشود ممكن است حباب شيشه اي(محتوي جيوه)مرحله دوم نيز پايين آمده و فرمان تريپ صادر گردد . عمل حباب شيشه اي (مرحله دوم)در اثر حركت شديد روغن نيز صورت مي گيرد . بعد از عملكرد رله بوخهلتس بايستي گازهايي كه جمع شده مورد آزمايش قرار گرفته و در خصوص برقدار كرن مجدد ترانسفورماتور تصميم گيري به عمل آيد .
444 ـ پايداري رله ديفرانسيل(Stability) را مختصراً توضيح دهيد؟
رله ديفرانسيل يك رله تفاضل سنج است و تفاضل جريان هاي طرف فشار قوي و ضعيف از كويل عمل كننده عبور مي کند. رله ديفرانسيل بايد براي جريان هاي ضربه اي اتصال كوتاه خارج از زون حفاظتي پايدار بماند و عملكرد كاذب نداشته باشد و نيز درلحظه وصل ترانسفورماتور جريان هجومي كه فقط در يك طرف ترانسفورماتور جاري مي شود،نبايستي باعث عملكرد رله شود . وجود اين ثبات وجلوگيري از عملكر كاذب رله كه به ساختمان و طرح داخلي رله مربوط است،به پايداري رله ديفرانسيل موسوم مي باشد .
احتمال عملكرد كاذب رله ديفرانسيل وجوددارد و دليل آن بالابودن جريان هجومي اوليه (Inrush Current) است كه چند برابر جريان نامي ترانسفورماتور مي باشد .
446 ـ حفاظت ترانسفورماتور را در مقابل اتصال بدنه توضيح دهيد؟
در ترانسفورماتور هاي قديمی كه فاقد رله ديفرانسيل مي باشند جهت كنترل جريان بدنه به زمين چرخ هاي ترانسفورماتور قدرت از زمين عايق شده و بدنه فقط از يك نقطه توسط يك رشته سيم زمين مي گردد و بر سر راه آن،يك ترانسفورماتور جريان قرار داده و خروجي ترانسفورماتور جريان به يك رله آمپريك متصل مي شود . در اين صورت هرگاه كه بدنه ترانسفورماتور برقدار شود،اين رله تحريك شده و هر دو طرف ترانسفورماتور قدرت را باز مي كند . در جايي كه از رله ديفرانسيل استفاده شود نيازي به ايزوله كردن ترانسفورماتور از زمين و استفاده از رله بدنه نخواهد بود.
447 ـ رله نوترال براي حفاظت چه مواردي است؟
رله اتصال زمين در هر يك از فيدرهاي خروجي ، فيدر ترانس و نوترال پست وجود دارد و در صورت بروز اتصال زمين ، اين رله ها تحريك مي شوند و تنظيمات آن ها طوري است كه رله اتصال زمین فيدر خروجي ، سريعتر قطع مي كند و رله هاي اتصال زمين فيدر ترانس و نوترال ، به ترتيب در نوبت قطع مي ايستند . اما يك سري اتصال زمين هاي كم آمپر نظير نشتي ها كه هيچيك از اين رله ها را تحريك نمي كند ، در برگشت به شبكه ازطريق نوترال، باعث گرم شدن بوبين نوتر مي گردد . وظيفه رله حفاظت نوترال ، آن است كه اين نشتي ها را تشخيص داده و در مدت طولاني تري ترانسفورماتور قدرت را قطع نمايد تا از سوختن ترانسفورماتور زمين جلوگيري شود.
رله اتصال بدنه زماني عمل مي كند كه اتصالي در داخل و يا روي تانك و بوشينگهاي ترانسفورماتور قدرت روي داده باشد . پس از عملكرد رله مزبور بايد اطراف ترانسفورماتور و نيز سطح بالاي ترانسفورماتور و بوشينگ ها دقيقاً بررسي گردد و در صورتي كه محل اتصالي مشخص شود ، پس از رفع عيب مي توان ترانسفورماتور را در مدار قرار داد .
449 ـ رله R.E.F. ، حفاظت چه محدودهاي را برعهده دارد و چگونه عمل ميكند؟
رله R.E.F ( رله اتصال زمين محدودشده)هم در طرف سيم پيچ فشار قوي و هم در طرف سيم پيچ فشار ضعيف ترانسفورماتور قدرت قرار مي گيرد و هدف از نصب اين رله حفاظت بخشي از سيم پيچ هاي ترانسفورماتور و نيزكابل يا باسباري است كه درمحدوده C.T هاي مربوط به اين رله قرار دارند مي باشد و نوع عملكرد رله مثل رله ديفرانسيل بوده و بر مبناي تفاضل جريان هاي طرفين عمل مي كند و براي اتصالي هاي خارج از زون رله عكس العمل نشان نمي دهد .
450 ـ براي حفاظت ترانسفورماتور در مقابل اضافه ولتاژهاي ناشي از صاعقه و كليدزني از چه وسيلهاي استفاده ميگردد؟ از برقگير استفاده مي شود .
451 ـ براي حفاظت ترانسفورماتور در مقابل اضافه جريان از چه رلهاي استفاده ميشود؟
از رله اوركارنت يا اضافه جريان استفاده مي گردد .
452 ـ شاخكهاي ميلهاي روي بوشينگهاي ترانسفورماتور چه كاري را انجام ميدهند؟
شاخك هاي روي بوشينگهاي ترانسفورماتور تا اندازه اي كار برقگير را انجام مي دهند و حفاظت بوشينگ ها و سيم پيچ هاي ترانسفورماتور را بر عهده دارند . در مواقعي كه امواج اضافه ولتاژ به ترانسفورماتور مي رسند ، بين شاخك ها جرقه زده و موج سيار شكسته ميشود. اشكال عمده اين ميله ها در مقايسه با برقگيرها ، سرعت عمل كم آنها است .
رله O/C , E/F در طرف فشار قوي اولا در مقابل اضافه جريان و اورلود شدن ترانسفورماتورنقش حفاظتي دارند و ثانيا براي اتصالي هاي فازي خارج از ترانسفورماتور كه به صورت جريان زياد و نيز براي اتصالي هاي داخل ترانسفورماتور به عنوان Back Up عمل مي كنند.
از آنجايي كه جريان اتصالي با زمين از نوترال به شبكه باز مي گردد و بوبين نوتر در مسير اين جريان قرار دارد ، در صورت تداوم اتصالي ، اين بوبين در معرض خطر قرار ميگيرد و چون بوبين نوتر به لحاظ حرارتي فقط تا مدت معيني مي تواند جريان اتصالي را تحمل نمايد ، لذا تنظيمات رله نوترال وحتي رله حساس نوترال به گونه اي است كه پيش از آسيب رسيدن به بوبين نوتر ، ترانسفورماتور قدرت و ملحقات آن را ازمدار خارج نمايد .
455 ـ حفاظت تپ چنجر ترانسفورماتور چه نام دارد و اگر عمل كند چه اتفاقي ميافتد؟
عدم عملكرد صحيح تپ چنجر باعث ايجاد قوس و در نتيجه تجزيه روغن تپ چنجر شده و موجب مي شود كه حفاظت بوخهلتس تانك تپ چنجر عمل كرده و ترانسفورماتور را از مدار خارج نمايد .
456 ـ رله جريان زياد زماني،كه به منظور حفاظت ترانسفورماتور به كار ميرود معمولاً در چه جرياني تنظيم ميشود؟ جريان كار اين رله معمولاً معادل 4/1 برابر جريان نامي ترانسفورماتور تنظيم مي شود.
457 ـ انواع رلههاي حفاظتي جرياني را نام ببريد؟
1- رله جرياني زمان معكوس 2 -رله جرياني با قطع لحظه اي
3-رله جرياني زمان معين 4- رله هاي زمان معكوس با قطع لحظه اي
458 ـ چه نوع حفاظتهايي باعث قطع توأم كليد63 و20 كيلوولت ترانسفورماتور ميشود؟
رله ديفرانسيل ، رله بوخهلتس ترانسفورماتور قدرت ، رله بوخهلتس ترانسفورماتور داخلي، رله بوبين نوتر(NEF ) ، رله ترمال ترانسفورماتور قدرت ، رله بوخهلتس تپ چنجر، رله R.E.Fو E/F .
459 ـ عملكرد رله هاي كنترل درجه حرارت سيمپيچ و روغن را توضيح دهيد؟
بر اثر عبور جريان زياد و نيزگرم شدن بيش از حد روغن و سيم پيچ اين رله ها عمل نموده و در مرحله اول باعث به كار افتادن پمپ و فن ها مي شود و در صورتي كه درجه حرارت باز هم افزايش يابد ، موجب آلارم و قطع ترانسفورماتور مي گردند.
460 ـ در ترانسفورماتور سوپاپ اطمينان يا دريچه انفجار چيست؟
سوپاپ اطمينان يا دريچه انفجار نقش مهمي در حفاظت ترانسفورماتور بازي مي كند به طوري كه اگر اتصال كوتاهي در داخل ترانسفورماتور پيش بيايد جرقه ايجاد مي شود و به طور ناگهاني مقدار زيادي روغن تجزيه شده و گاز ناشي از آن صدمات قابل توجهي را وارد خواهد كرد.در اين مواقع دريچه بازشده و ضمن خروج روغن، فرمان قطع به بريكر ترانسفورماتور داده و از آسيب هاي بيشتر جلوگيري خواهد نمود.
461 ـ سيستم فايرفايتينگ نوع سرجي در ترانسفورماتور چگونه عمل ميكند؟
در موقعي كه اتصالي درداخل ترانسفورماتور پديد آيد براثر انبساط شديد گازهاي توليد شده ، قسمتهاي آسيب پذير از جمله بوشينگ ها تركيده و رغن مشتعل شده به بالاي ترانسفورماتور پاشيده مي شود. آتش به وجود آمده باعث به كار افتادن دتكتورهايي مي گردد كه در بالاي ترانسفورماتورها تعبيه شده اند كه درنتيجه آن ، فرماني الكتريكي باعث پايين آوردن وزنه اي مي شود كه درجعبه آتش خاموش كن قرار دارد و پايين آمدن وزنه سبب بازكردن دريچه روغن ترانسفورماتور شده و گاز نيتروژن كه در كپسول قرار دارد با فشار از قسمت پايين ترانسفورماتور وارد ترانسفورماتور شده و پس از طي مسافت داخل ترانسفورماتور از قسمت تركيده شده روي آتش بالاي ترانسفورماتور ريخته و موجب خاموش شدن آتش مي شود.ضمناً شير يك طرفه كه در مسير رله بوخهلتس كنسرواتور قرار دارد در اثر جاري شدن سريع روغن بسته شده و مانع ريختن روغن كنسرواتور به بيرون مي شود .
462 ـ وظيفه رله جريان زياد لحظهاي را بيان كنيد؟
اين رله در صورت بروز اتصالي هاي شديد به صورت آني عمل مي نمايد .
463 ـ وظيفه رله اتصال زمين لحظهاي را بيان كنيد؟
در صورت بروز اتصالي هاي شديد فاز با زمين ، به صورت آني عمل مي نمايد .
464 ـ وظيفه رله جريان زياد تأخيري را بيان كنيد؟
در صورت بروز اتصالي هاي شديد فاز با زمين ، به صورت آني عمل مي نمايد .
465 ـ وظيفه رله اتصال زمين حساس را بيان كنيد؟
اين رله نسبت به جريانهاي اتصال زمين كم ، نظير جريان هاي نشتي حساس مي باشد ، ولي عملكرد آن با تاخير نسبتا طولاني صورت مي گيرد.
466 ـ وظيفه رله ضريب قدرت را بيان كنيد؟ اين رله بات تغيير ضريب قدرت عمل مي نمايد
467 ـ رله اضافه ولتاژ چيست؟ در صورت افزايش ولتاژ نسبت به حد تنظيم شده عمل مي نمايد .
468 ـ وظيفه رله فرمان قطع (Trip Relay) را بيان كنيد؟
اين رله در مسير فرمان رله اصلي قرار گرفته و از طريق آن كويل قطع ديژنكتور تحريك مي گردد.
469 ـ وظيفه ثابت نگه داشتن ولتاژ ثانويه ترانسفورماتورها از طريق كنترل تپ به عهده چه رلهاي ميباشد؟ سيستم A.V.R كه شامل چند رله مي باشد
470 ـ رله كنترل كننده سطح روغن در ترانسفورماتور چيست؟
رله كنترل سطح روغن (Oil Level Relay) سطح روغن در تانك کنسرواتور را زير نظر دارد و با رسيدن روغن به زيرحد تنظيمي، عمل مي نمايد .
471 ـ تفاوت رله ماكزيمم جريان جهتي با رلههاي ماكزيمم جريان معمولي را شرح دهيد؟
.472 ـ نحوه عملكرد رله اضافه جريان را شرح دهيد؟
نوع مغناطيسي اين رله از يك سيم پيچ و يك صفحه مدور و اجزا ديگري ساخته شده است. زماني كه اتصال كوتاه بروز مي كند، جريان زيادي ايجاد مي شود و متناوباً شاري از صفحه متحرك آن مي گذرد و باعث دوران آن و قطع مدار مي شود . در اين رله با افزايش جريان، زمان قطع كاهش پيدا مي كند.
473 ـ رلههاي I.D.M.T Inverse Definite Minimum Time)) چه نوع رلههايي هستند؟
موسوم مي باشند و براي حفاظت خطوط انتقال بلند و خطوط تغذيه كننده ترانسفورماتور ها ، و در مواقعي كه جريان اتصال كوتاه زياد است استفاده مي شود. رله هاي جرياني زمان معكوس كه به عامل لحظه اي نيز مجهز هستند به رله هاي I.D.M.T
رله اوركارنت به كار رفته در شبكه معمولاً ازنوع Inverse(معكوس)است و معمولاً اجازه عبور جريان تا 3/1 برابر جريان نامي شبكه را مي دهد .
475 ـ رله راه انداز اوركارنتي دقيقتر عمل ميكند يا رله راهانداز امپدانسي؟
رله راه انداز امپدانسي ، زيرا كه اين نوع رله ها از هر دو پارامتر جريان و ولتاژ براي سنجش استفاده مي كنند و امپدانس به دست آمده ، مشخصه مطمئن تري براي تصميمگيري رله محسوب مي شود.
476 ـ آيا ميتوان از رله اوركارنت به عنوان راه انداز رله ديستانس استفاده نمود؟ بله.
477 ـ در يك فيدر خروجي، اتصال كوتاهي رخ ميدهد، آيا رله R.E.F. عمل ميكند؟
خير ، فقط در محدوده خود عمل مي كند.
478 ـ اشكال رله اوركارنت زمان ثابت در حفاظت فيدرها چيست؟
اشكال اين رله اين است كه چون زمان تنظيمي آن مقدار ثابت و معيني است اين رله براي فالت هاي شديد و براي فالت هاي خفيف به يك صورت عمل مي كند،در حالي كه از رله O/C انتظار مي رود كه در هنگام فالت شديد سريع تر عمل نمايد و نيز درعيوب گذرا و آني ، فرصت دهد كه با از بين رفتن عيب ، بريكر بي مورد قطع نگردد اشكال عمده ديگر اين رله در سوئيچينگ و كليدزني فيدرها است . چون در اين مواقع كه آمپر اوليه نا شي از (Inrush Current) دفعتاً زياد بوده و كُند پايين مي آيد مكانيسم رله فرصت ريست شدن را پيدا نكرده و موجب عملكر رله و قطع فيدر مي گردد .
479ـ براي حفاظت فيدرهاي خروجي چه رلههايي به كار ميرود؟
1- رله اوركانت براي فازها 2- رله ارت فالت
480 ـ تنظيم زمان علمكرد رلههاي اوركارنت فيدرهاي خروجي و باس كوپلر ورودي20و63كيلوولت چگونه است؟
تنظيم زمان رله O/C فيدرهاي خروجي ، باس كوپلر ، فيدر 20كيلوولت ترانس و فيدر 63 كيلوولت ترانس به صورت پشت سر هم و با فاصله زماني صورت مي گيرد . بدين معني كه در پايينترين سطح ، زمان فيدرهاي خروجي 20 کیلو ولت سپس زمان رله باس كوپلر و پس از آن زمان رله فيدر ترانس 20 كيلوولت و نهایتاً رله طرف 63كيلوولت ترانس تنظيم مي گردد . به اين ترتيب ، براي فالت ها و جريان هايي كه رله ها را تحريك مي كند ابتدا رله فيدر اتصالي شده بايد عكس العمل نشان داده و عيب را جدا نمايد . اگر رله فيدر عمل ننمود رله باس كوپلر بايد عمل كرده و فالت را از روي ترانسفورماتوري كه فالت روي فيدرهاي مربوط به آن قرار ندارد پاك نمايد و چنانچه باس كوپلر باز نشد رله فيدر20كيلوولت ترانسفورماتور(كه فالت روی فيدر مربوطه آن قراردارد)بايد عمل نموده و كليد مزبور را باز نمايد . اگر رله فوق نيز عمل نكند بايد رله طرف 63 كيلوولت ترانس بريكر مربوطه را باز كند
481 ـ مزيت رلههاي زمان معكوس(Inverse Time) در حفاظت فيدرها چيست؟
در رله هاي زمان معكوس عملكرد رله طوريست كه در جريانهاي كم، زمان بيشتر و در فالتهاي شديد، زمان کمتری براي عمل قطع صرف ميكند. مضافاً اينكه در كليدزني فيدرها، رله پايدار مانده و با از بين رفتن جريان هجومي رله خود بخود ريست مي گردد .
482 ـ محل نصب رله جريان زياد تأخيري در كجاي خط ميتواند باشد؟ در ابتداي خط نصب مي گردد .
483 ـ عامل ضربه كه موجب قطع بيدليل كليدها ميشود چيست؟ اثر هارمونيك هاي فرد كه باعث تحريك غيرلازم رله مي شود.
484 ـ چند مورد از حفاظتهاي الكتريكي ترانسفورماتور را نام ببريد؟
رله ديفرانسيل- رله ترميك (براي بدنه ،روغن و سيم پيچ) -رله جريان زياد زماني.
بله ، اما با تاخيري كه بستگي به شدت اتصالي ندارد .
486 ـ در يك رله اورلود، زمان تأخير در قطع به چه چيزي بستگي دارد؟
به زمان تنظيمي روي رله بستگي دارد .
487 ـ آيا يك رله اوركارنت ميتواند به جاي يك رله اورلود نيز عمل كند؟ چرا؟
بله ، زيرا رله اوركارنت يك رله اورلود نيز مي باشد .